نشست همکاری مشترک در زمینه حفاظت، مدیریت و پژوهش پیرامون جنگل‌های هیرکانی ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو

نشست همکاری مشترک با حضور مدیر پایگاه جنگل‌های هیرکانی ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو از اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گیلان، نماینده اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گیلان، عضو هیئت علمی دانشگاه گیلان و اعضای هیئت علمی پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی در پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی برگزار شد. در ابتدای جلسه، معاون پژوهشی پژوهشکده محیط زیست در مورد تفاهم نامه چندجانبه مشترک فیمابین که در برنامه کاری قرار دارد، توضیحاتی ارائه دادند. اهداف کلان این تفاهم نامه را کمک به حفظ و ارتقای ارزشهای برجسته جنگل های هیرکانی، کمک به استقرار مدیریت مشارکتی سایتهای ثبت میراث طبیعی یونسکو و کمک به حل مشکلات و چالش های این سایتها دانستند. همچنین جلسات و پیگیریه های انجام شده در این زمینه با مدیر محترم پایگاه در میراث فرهنگی و اداره کل منابع طبیعی را شرح دادند. مدیر پایگاه جنگل‌های هیرکانی ثبت جهانی یونسکو ضمن معرفی سایت‌های ثبت جهانی جنگل‌های هیرکانی واقع در استان گیلان به تشریح وضعیت موجود این سایت‌ها پرداختند. ایشان با اشاره به الزامات مندرج در اسناد چشم‌انداز و برنامه‌های مدیریتی یونسکو بر ضرورت اجرای اقدامات حفاظتی، مدیریتی، آموزشی و پژوهشی در این مناطق تأکید نمودند. همچنین وضعیت فعلی برخی از سایت‌های هیرکانی در ارزیابی‌های اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) مورد بررسی قرار گرفت و اعلام شد که این سایت‌ها در وضعیت آسیب‌پذیر (نارنجی) قرار دارند که ضرورت اتخاذ تدابیر مؤثر برای ارتقای وضعیت حفاظتی آن‌ها را دوچندان می‌نماید.نماینده اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گیلان به تشریح مهم‌ترین چالش‌ها و مشکلات موجود در مدیریت سایت‌های جنگل‌های هیرکانی ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو پرداختند. ایشان اظهار داشتند که تغییرات در قوانین، مقررات و دستورالعمل‌های اجرایی مرتبط با مدیریت منابع طبیعی و جنگل‌ها، موجب ایجاد محدودیت‌ها و مشکلاتی در تداوم فعالیت‌های حفاظتی و مدیریتی شده و برنامه‌ریزی بلندمدت را با چالش مواجه نموده است.همچنین از جمله مهم‌ترین دغدغه‌های موجود، درخواست‌های متعدد برای اختصاص اراضی جنگلی به منظور احداث یا توسعه محل‌های دفن پسماند عنوان گردید که علاوه بر ایجاد تهدید برای یکپارچگی اکولوژیکی جنگل‌های هیرکانی، با اهداف حفاظتی و الزامات ناشی از ثبت جهانی این عرصه‌ها مغایرت داشته و می‌تواند موجب افزایش فشارهای انسانی بر این اکوسیستم‌های ارزشمند شود. در این راستا بر ضرورت انجام مطالعات کارشناسی، تقویت جایگاه حفاظتی سایت‌ها و هماهنگی بین دستگاه‌های اجرایی ذی‌ربط برای جلوگیری از بروز چنین تهدیدهایی تأکید شد.در ادامه، ظرفیت‌ها و توانمندی‌های پژوهشکده محیط زیست جهاددانشگاهی به عنوان یک نهاد علمی و نیمه‌دولتی مورد بحث و بررسی قرار گرفت. حاضران بر نقش مؤثر پژوهشکده در جبران خلأهای پژوهشی و اجرایی دستگاه‌های دولتی تأکید نمودند. همچنین زمینه‌های همکاری مشترک از جمله بهره‌گیری از فناوری‌های نوین به ویژه هوش مصنوعی در مطالعات جنگل‌های هیرکانی، استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان، جذب حمایت‌های مالی از طریق معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری و مراکز نوآوری، بهره‌گیری از افراد تأثیرگذار و متخصصان حوزه‌های مختلف و جلب مشارکت مدیران ارشد استانی و ملی مورد بررسی قرار گرفت.در بخش دیگری از جلسه، بر اهمیت آغاز فعالیت‌های آموزشی، ترویجی و مشارکتی از سطح جوامع محلی و روستاهای پیرامون سایت‌های هیرکانی تأکید شد و آموزش‌های مرتبط با حفاظت از جنگل‌های هیرکانی، مدیریت پسماند و ارتقای آگاهی عمومی به عنوان یکی از اولویت‌های همکاری مشترک مطرح گردید.